يکشنبه, 5 بهمن 1399
  • ساعت : ۱۳:۱۲:۶
  • تاريخ :
     ۱۳۹۹/۰۹/۳۰ 
  • کد خبر : ۳۰۷۰
مصاحبه- پژوهشگر دكتر مهران قاسم زاده
عوارض نگهداری فرآورده های پلاكتی در سازمان انتقال خون بررسی شد

عوارض نگهداری فرآورده های پلاکتی در سازمان انتقال خون بررسی شد


دکتر مهران قاسم زاده ، دکترای علوم آزمایشگاهی سالها قبل و متعاقب تاسیس مرکز مستقل مدیریت کنترل کیفی در سازمان انتقال خون، جذب این مرکز شد و در ادامه به دنبال تکمیل دوره های دکتری تخصصیphD  و فلوشیپ دردانشگاه پزشکی موناش و  مرکز تحقیقات بیماری های خون استرالیا به عنوان متخصص در حوزه پلاکت و هموستاز به عضویت هیات علمی موسسه آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون درآمد. محدوده مطالعات وی طراحی مدلهای in vivo ترومبوز و هموستاز ، مطالعات سیگنالی پلاکتی و مداخلات دارویی در این حوزه بوده است و در این رابطه مقالاتی در معتبرترین مجلات تحقیقاتی همچون   Blood ،Nature connunications  و Thrombosis & Haemostasis منتشر کرده است. 
در حال حاضر وی دانشیار این موسسه است و در این راستا تاکنون با همکاری دکتر احترام السادات حسینی دانشیار این موسسه و در قالب پایان نامه دانشجویان ده ها مقاله در ژورنال های معتبر ترومبوز و هموستاز و همچنین مجلات حوزه انتقال خون از جمله Transfusion منتشر نموده که همگی در راستای ارتقای کیفی فرآورده های پلاکتی و بهینه سازی روشهای مختلف تولید و نگهداری این فروارده است. وی همچنین محقق برتر حوزه تحقیقات پلاکتی کشور و از محققین برتر این زمینه مطالعاتی در منطقه آسیا و اقیانوسیه است. وی حدود 70 مقاله اصیل از مجلات معتبر بین الملی را در این حوزه  طی پروسه peer review داوری کرده که برخی از آنها در مطرح ترین ژورنال های ترومبوز و هموستاز و همچنین ترانسفیوژن منتشر شده اند.  


دکتر قاسم زاده در خصوص نگهداری فرآورده های پلاکتی پژوهشی انجام داده که در این مورد بیشتر می خوانید: 


موضوع تحقیق و ضرورت انتخاب این موضوع چه بوده است؟
پس از سالها تحقیقات و مطالعه در خصوص آسیب های نگهداری فرآورده های پلاکتی، ضمن بررسی عوارضی که نگهداری این فرآورده ها بر بیان گیرندهای چسبندگی، التهابی و طول عمر این سلولها می گذارد، در صدد برآمدیم تا به ارائه راه حل هایی در خصوص کاهش این عوارض دست یابیم.  
دراین سالها آزمایشات متنوعی را در حوزه تحقیقات پلاکتی طراحی واجرا کردیم که برخی از آنها برای اولین بار در ایران و یا در حوزه طب انتقال خون طراحی شده اند که از جمله برخی از مدلهای آزمایشگاهی  بررسی عملکردهای چسبندگی پلاکت های نگهداری شده که اخیرا برای اولین بار در کشور اجرا شده اند. در این راستا با همکاری دکتر احترام السادات حسینی پروژهای متعددی برای دانشجویان تعریف شد تا ضمن مطالعات میدانی انتقال دانش و فناوری نیز صورت گیرد. در جدید ترین این پروژه ها که از سال 1398 تا نیمه دوم امسال نهایتا به سامان رسیده اند ، بررسی چسبندگی پلاکتها بر ماتریکسهای کلاژنی و فیبرینوژنی در طول نگهداری به انجام رسید و این روشها برای اولین بار به عنوان تست هایی معتبر در ارزیابی کیفی فراورده های پلاکتی معرفی شد. در نهایت نیز جزییات این روشها در دو مقاله در ژورنال Q1)) Thrombosis and Thrombolysis(2019)  و ژورنال Thrombosis(2020) به چاپ رسید. 

 

در این پژوهش به چه نتایجی رسیدید؟
با دستیابی به این امکان جدید و نظر به مطالعات قبلی که در آنها گونه های فعال اکسیژن به عنوان یکی از مهمترین عوامل آسیب رسان به پلاکتهای نگهداری شده مطرح شده بودند و به خصوص با توجه به مطالعه اخیر دیگر مان، منتشره در مجلهTransfusion سال  2019 که در آن با استفاده از یک ماده بی ضرر آنتی اکسیدان(NAC) آسیب پلاکتی را کاهش و طول عمر فرآورده ها را افزایش داده بودیم، به ادامه تحقیق در خصوص آسیب های اکسیدان بر عملکرد چسبندگی پلاکتها پر داختیم.در کنار طرحهای مذکور با پایان سایر طرح هایمان در اوایل سال 1399  برای اولین بار  نشان دادیم که متاسفانه آسیب های اکسیدان حین نگهداری پلاکتی بر فعالیت چسبندگی پلاکتها نیز همانند بقا تاثیز می گذارند.این موارد که بخش آسیب اکسیدان سیتوزولی و میتوکندریایی آن در ژورنال Thrombosis پیش گفته چاپ شده بود  مجددا در سال 2020 در مقاله جدید دیگرمان در ژونال و Thrombosis and Thrombolysis به چاپ رسید. بخصوص اینکه در مقاله اخیر به شکل مستقیم به تاثیر مهار اکسیدانی در ارتقای عملکرد چسبندگی پلاکتهای نگهداری شده پرداخته شده است. با توجه به اهمیت استرسهای اکسیدان بر عملکرد پلاکتهای نگهداری شده، به موازات این طرحها در خلال سالهای اخیر نیز با همکاری خانم کیانی از دانشجویان ساعی دکتری تخصصی و در قالب پروژه ای که به استاد راهنمایی اینجانب و دکتر حسینی برای ایشان تعریف شد مجددا برای اولین بار به تاثیز مضاعف اشعه گاما بر آسیب اکسیدان فراورده های پلاکتی پرداخته شد که در این راستا نیز مقاله اخیرمان در ژورنال Transfusion سال 2020 به چاپ رسید تا نام این موسسه علمی بار دیگر در این حوزه تخصصی مطرح گردد، ضمن آنکه در ادامه این پروژه نیز به طراحی برخی متد های جدید و اقدام به ثبت اختراع یک کیت آزمایشگاهی جهت تحقیقات پلاکتی پرداخته شد.

 

در انجام این پژوهش با چه موانع و مشکلاتی مواجه شدید؟
یکی از مزیت های کشور های پیشگام در این گونه پروژه ها وجود آزمایشگاها و مراکز تحقیقاتی تخصصی تحت نظارت متخصصین مطرح این رشته است که متاسفانه در ایران موجود نیست و محققین مجبورند بصورت انفرادی و با مضایق بسیار کار را پیش ببرند. البته این موضوع در خصوص خود بنده نیز که سالها در یکی از مجهز ترین مرکز تحقیقاتی پلاکت دنیا کار کرده و حتی روشهای پیچیده ای را آنجا ابداع نموده ام، صادق است. 
 

آیا این پژوهش قرار است ادامه یابد یا در سطح وسیع تری مورد مطالعه قرار گیرد؟ لطفا توضیح دهید. 
پژوهش های مذکور همگی به موازات هم انجام شده و در سالهای 98 تا99 به پایان رسیده ولیکن از آنجایی که اینجانب در یک زمینه تخصصی مشخص کار میکنم طبیعتا این پژوهش در راستا و حاصل تجربیات و پژوهشهای قبلی است و در آینده نیز با هدف مشخص بهبود کیفی فراورده های پلاکتی و یا توسعه آن به تولید فراورده های کاربردی جدید تر ادامه خواهد یافت. 


 

امتیاز :  ۱.۰۰ |  مجموع :  ۱

V5.7.3.0